Phân tích dữ liệu(Mean)

Giá trị trung bình (Mean)

Trả lời nhanh

Mean là số trung bình cộng (arithmetic mean): cộng tất cả các giá trị rồi chia cho số giá trị. Ví dụ mean của 4, 7 và 10 là (4 + 7 + 10) ÷ 3 = 7. Vậy “mean là trung bình” là đúng, nhưng đừng nhầm với median (trung vị), giá trị đứng giữa sau khi sắp xếp.

Giá trị trung bình (Mean)

Mean (giá trị trung bình, trung bình cộng) của n giá trị bằng tổng của chúng chia cho n. Cách nhìn hữu ích nhất khi làm bài: tổng = mean × số giá trị, nên biết hai trong ba đại lượng là tìm được đại lượng còn lại. Mean khác median ở chỗ mọi giá trị đều kéo mean, nên một giá trị ngoại lai (outlier) rất lớn hoặc rất nhỏ làm mean lệch hẳn, còn median gần như đứng yên. Trong thống kê, population mean (μ) là trung bình của cả tổng thể, còn sample mean (x̄) là trung bình của một mẫu.

Trong Digital SAT

Mean thuộc miền Problem-Solving and Data Analysis của phần Math, chiếm khoảng 15% số câu (5 đến 7 câu) theo College Board, trong nhóm One-variable data: distributions and measures of center and spread. Bản mô tả kỹ năng chính thức yêu cầu bạn tính, so sánh và giải thích mean, median và range, so sánh các phân phối có mean hoặc độ lệch chuẩn khác nhau, và hiểu ảnh hưởng của giá trị ngoại lai lên mean và median. Dạng hay gặp: tìm giá trị còn thiếu khi biết mean mới, mean chung của hai nhóm có số phần tử khác nhau, đọc mean từ dot plot hoặc bảng tần số, và so sánh mean với median. Mean cũng xuất hiện khi ước lượng mean của tổng thể từ một mẫu kèm sai số (margin of error). Bảng tham khảo không có công thức mean, còn Desmos tính nhanh bằng lệnh mean([4, 7, 10]).

Ví dụ

Question: The mean of 6 numbers is 20. One of the numbers, k, is removed, and the mean of the remaining 5 numbers is k − 6. What is the value of k?

Lời giải:

  1. Đổi mean ra tổng: tổng của 6 số = 6 × 20 = 120.
  2. Sau khi bỏ k, tổng còn 120 − k. Tổng này cũng bằng 5 × (k − 6), vì 5 số còn lại có mean là k − 6.
  3. Giải phương trình: 120 − k = 5k − 30, nên 150 = 6k, k = 25. Kiểm tra bằng cách khác: bỏ số 25 thì tổng còn 120 − 25 = 95, mean mới = 95 ÷ 5 = 19, đúng bằng 25 − 6. Hợp lý vì 25 lớn hơn mean cũ 20 nên bỏ nó làm mean giảm, ở đây giảm 5 ÷ 5 = 1.

Đáp án: 25 Bẫy hay gặp: viết 120 − k = k − 6 (quên nhân mean mới với 5 số còn lại, ra k = 63), hoặc vẫn chia cho 6 sau khi đã bỏ một số.

Lỗi thường gặp

  1. 1

    Lấy trung bình của hai mean khi hai nhóm có số phần tử khác nhau: 12 bạn có mean 78 và 3 bạn có mean 88 cho mean chung 80, không phải 83.

  2. 2

    Tính mean từ bảng tần số nhưng quên nhân mỗi giá trị với tần số của nó, hoặc chia cho số cột giá trị thay vì tổng tần số.

  3. 3

    Thêm một giá trị vào tập dữ liệu nhưng vẫn chia cho n cũ thay vì n + 1.

  4. 4

    Đọc nhầm mean thành median (hai từ gần giống nhau) rồi đi tìm giá trị đứng giữa.

  5. 5

    Nghĩ rằng thêm một giá trị bằng đúng mean sẽ làm mean thay đổi; thực ra mean giữ nguyên.

Mẹo

Gặp câu hỏi về mean, đổi ngay mean ra tổng: tổng = mean × số giá trị. Phần lớn câu mean trên SAT chỉ là trừ hai tổng; muốn kiểm tra một danh sách số, gõ mean([...]) vào Desmos.

Thuật ngữ liên quan

Quần thể (Population)Trong bài thi Digital SAT, quần thể (population) là toàn bộ nhóm đối tượng mà một nghiên cứu thống kê muốn tìm hiểu hoặc đưa ra kết luận. Thay vì khảo sát mọi cá thể, các nhà nghiên cứu thường chọn ra một nhóm nhỏ đại diện gọi là mẫu (sample). Việc xác định đúng quần thể giúp bạn giới hạn phạm vi áp dụng của kết quả khảo sát một cách chính xác.Trung vị (Median)Trung vị (Median) là giá trị nằm chính giữa của một tập dữ liệu đã được sắp xếp theo thứ tự tăng dần hoặc giảm dần. Trong bài thi Digital SAT, trung vị là khái niệm then chốt thuộc phần Phân tích dữ liệu (Data Analysis), dùng để xác định xu hướng trung tâm của một mẫu số liệu mà không bị ảnh hưởng bởi các giá trị cực đoan.Yếu vị (Mode)Yếu vị (mode) là giá trị xuất hiện nhiều lần nhất trong một tập dữ liệu. Ví dụ với 3, 5, 5, 8, 9 thì mode là 5. Một tập có thể có hai mode trở lên, như 2, 2, 4, 7, 7, 9 có mode là 2 và 7. Mode là giá trị, không phải số lần xuất hiện.Giá trị ngoại lai (Outlier)Giá trị ngoại lai (outlier) là giá trị nằm cách xa hẳn phần lớn các giá trị còn lại trong tập dữ liệu, lớn hoặc nhỏ bất thường. Ví dụ trong 12, 14, 15, 15, 16, 48 thì 48 là outlier. Outlier kéo mean, range và độ lệch chuẩn thay đổi mạnh nhưng gần như không làm median thay đổi.
Mean, Median, Mode là gì? Cách Tính Trung Bình, Trung Vị và Yếu VịHọc trong bài hướng dẫnCông cụ miễn phíLịch ôn thi SATKế hoạch theo từng tuần từ hôm nay đến ngày thi.

Câu hỏi thường gặp

Mean có phải là trung bình không?

Có. Mean trong toán thường là trung bình cộng (arithmetic mean): tổng các giá trị chia cho số giá trị. Trong tiếng Anh, average cũng hay được dùng với nghĩa này. Median (trung vị) và mode (yếu vị) là hai cách đo giá trị trung tâm khác, không phải mean.

Cách tính mean như thế nào?

Cộng tất cả các giá trị rồi chia cho số giá trị: mean của 5, 8, 8, 11 là 32 ÷ 4 = 8. Với bảng tần số, nhân mỗi giá trị với tần số của nó, cộng lại, rồi chia cho tổng tần số. Ví dụ các giá trị 1, 2, 3 có tần số 2, 5, 3 thì mean = (2 + 10 + 9) ÷ 10 = 2.1.

Mean và median khác nhau thế nào?

Mean dùng mọi giá trị (tổng chia số lượng), còn median là giá trị đứng giữa sau khi sắp xếp. Vì vậy một giá trị ngoại lai làm mean thay đổi mạnh nhưng median gần như không đổi. Với 2, 3, 4, 5, 36, mean là 10 còn median là 4.

Population mean là gì?

Population mean (ký hiệu μ) là trung bình của toàn bộ tổng thể, còn sample mean (x̄) là trung bình của một mẫu lấy từ tổng thể đó. Trên SAT, bạn có thể gặp câu dùng sample mean và sai số (margin of error) để ước lượng khoảng giá trị hợp lý của population mean.

Thêm một giá trị thì mean thay đổi thế nào?

Nếu giá trị mới lớn hơn mean, mean tăng; nhỏ hơn mean thì mean giảm; bằng mean thì mean giữ nguyên. Muốn biết mean mới chính xác, lấy tổng cũ cộng giá trị mới rồi chia cho số phần tử mới n + 1.

Bắt đầu hành trình
luyện SAT với AI

Lumist Mascot
Lumist AI App