Trả lời nhanh: Để phân biệt, hãy nhớ quy tắc đơn giản: 'Who' đóng vai trò là chủ ngữ (subject) có thể thay bằng he/she/they, còn 'Whom' là tân ngữ (object) có thể thay bằng him/her/them. Mẹo làm bài nhanh là thử thay thế đại từ vào câu và xem từ nào phù hợp về mặt ngữ pháp.
graph TD
A["Xác định mệnh đề chứa đại từ"] --> B{"Đại từ đóng vai trò gì?"}
B -->|Làm Chủ ngữ - Subject| C["Dùng WHO"]
B -->|Làm Tân ngữ - Object| D["Dùng WHOM"]
B -->|Đứng ngay sau Giới từ| D
C --> E["Thử thay bằng He/She/They để kiểm tra"]
D --> F["Thử thay bằng Him/Her/Them để kiểm tra"]
Who và Whom: Cách Phân Biệt là gì?
Trong phần thi Đọc & Ngữ Pháp của College Board, lĩnh vực Quy Tắc Tiếng Anh Chuẩn (Standard English Conventions) yêu cầu học sinh nắm vững cách sử dụng đại từ (pronouns). Khác với tiếng Việt khi chúng ta chỉ dùng một từ "ai" cho cả người thực hiện hành động và người nhận hành động (Ví dụ: "Ai đánh bạn?" và "Bạn đánh ai?"), tiếng Anh phân chia rõ ràng thành Who và Whom.
Who là đại từ nhân xưng chủ ngữ (subject pronoun). Nó đóng vai trò là người/vật thực hiện hành động trong mệnh đề. Ngược lại, Whom là đại từ nhân xưng tân ngữ (object pronoun), đóng vai trò là người/vật nhận tác động của hành động, hoặc đứng sau một giới từ (preposition).
Đối với học sinh Việt Nam, dạng câu hỏi này thường gây nhầm lẫn vì thói quen dịch word-by-word (từng từ một) sang tiếng Việt, dẫn đến việc không xác định được cấu trúc ngữ pháp thực sự của mệnh đề trong tiếng Anh. Để đạt mục tiêu 700+ phần Reading & Writing, bạn cần loại bỏ thói quen dịch nghĩa và tập trung phân tích cấu trúc câu.
Phương Pháp Giải Từng Bước
- Bước 1: Tách mệnh đề (Isolate the clause) — Không đọc toàn bộ câu phức. Hãy khoanh vùng chỉ mệnh đề chứa khoảng trống cần điền.
- Bước 2: Tìm động từ (Find the verb) — Trong mệnh đề bạn vừa tách, động từ chính là gì?
- Bước 3: Xác định thành phần thiếu — Nếu động từ đó chưa có chủ ngữ (subject), chỗ trống chắc chắn là Who. Nếu động từ đã có chủ ngữ thực hiện nó, và chỗ trống là đối tượng nhận hành động, hãy dùng Whom.
- Bước 4: Kiểm tra giới từ (Check prepositions) — Nếu ngay trước khoảng trống là một giới từ (to, for, with, about...), đáp án tự động là Whom.
- Bước 5: Áp dụng mẹo He/Him — Thử thay "he" vào chỗ trống (nếu đúng -> Who). Thử thay "him" vào chỗ trống (nếu đúng -> Whom).
Chiến Lược Chính
Chiến lược hiệu quả nhất trên Digital SAT là viết lại mệnh đề theo thứ tự thông thường (Subject - Verb - Object). Đặc biệt trong các câu có mệnh đề quan hệ được bao bọc bởi dấu phẩy, hãy chú ý xem đại từ đang bổ nghĩa cho danh từ nào.
Bạn cũng nên kết hợp ôn tập với bài học /vi/sat/doc-ngu-phap/quy-tac-dau-phay-trong-sat để biết cách loại bỏ các thành phần phụ (non-essential clauses) ra khỏi câu, giúp việc xác định chủ ngữ và động từ chính xác hơn.
Ví Dụ Minh Họa
Đề bài: The lead researcher, _______ the university hired last spring, has already published three groundbreaking papers on renewable energy.
A) who B) whom C) which D) whoever
Lời giải:
- Loại trừ nhanh: Chỗ trống thay thế cho "The lead researcher" (người), nên ta loại C (which - dùng cho vật).
- Tách mệnh đề: Mệnh đề quan hệ ở đây là "_______ the university hired last spring".
- Phân tích: Trong mệnh đề này, chủ ngữ (subject) là "the university", động từ (verb) là "hired". Vậy trường đại học đã thuê ai? Thuế nhà nghiên cứu. Chỗ trống đóng vai trò là tân ngữ (object) nhận hành động "hired".
- Áp dụng mẹo: Viết lại câu: "The university hired him last spring." Vì dùng "him" hợp lý, ta chọn đại từ tân ngữ.
Đáp án đúng là (B) whom.
Bẫy Thường Gặp
-
Bẫy khoảng cách giữa chủ ngữ và động từ — Dữ liệu từ Lumist cho thấy 28% lỗi sai trong phần ngữ pháp liên quan đến việc chủ ngữ nằm cách xa động từ. Khi câu có nhiều cụm giới từ xen giữa, học sinh thường mất phương hướng và chọn sai đại từ. Hãy luôn tập trung tìm "người thực hiện hành động" thực sự.
-
Bẫy cụm từ "I think", "we believe" xen ngang — Ví dụ: "The manager _______ I think is responsible for the error has resigned." Nhiều bạn thấy "I think" (chủ ngữ + động từ) liền nghĩ ngay khoảng trống là tân ngữ và chọn Whom. Tuy nhiên, "I think" chỉ là mệnh đề chêm vào. Bỏ nó đi, ta có "The manager _______ is responsible...". Rõ ràng chỗ trống làm chủ ngữ cho "is", nên đáp án phải là Who.
-
Bẫy dấu câu — Đôi khi cấu trúc câu bị đảo lộn sau dấu chấm phẩy hoặc dấu hai chấm. Đừng quên ôn lại /vi/sat/doc-ngu-phap/cach-dung-dau-cham-phay và /vi/sat/doc-ngu-phap/cach-dung-dau-hai-cham để hiểu rõ cách các mệnh đề độc lập tương tác với nhau trước khi quyết định điền đại từ.
Câu Hỏi Thường Gặp
Ủa sao em thấy xem phim người bản xứ vẫn dùng 'Who' thay cho 'Whom' vậy ạ?
Trong giao tiếp hàng ngày, người bản xứ thường dùng 'Who' cho cả chủ ngữ và tân ngữ để nói cho nhanh. Tuy nhiên, Digital SAT kiểm tra Tiếng Anh học thuật chuẩn, nên bạn BẮT BUỘC phải tuân thủ quy tắc ngữ pháp: phân biệt rõ chủ ngữ (Who) và tân ngữ (Whom).
Làm sao để biết khi nào điền who, khi nào điền whom nếu câu phức tạp quá?
Hãy dùng mẹo 'He vs. Him'. Bạn tách riêng mệnh đề chứa từ cần điền ra. Nếu bạn có thể thay chỗ trống bằng 'he/she/they', đáp án là 'who'. Nếu thay bằng 'him/her/them' nghe hợp lý hơn, đáp án là 'whom'.
Sau giới từ (to, for, with...) thì dùng who hay whom?
Luôn dùng 'whom' sau giới từ. Ví dụ: 'To whom it may concern', 'The person with whom I spoke'. Đây là dấu hiệu nhận biết cực kỳ hữu ích giúp bạn loại ngay các đáp án sai trong bài thi SAT.
SAT có bao nhiêu câu hỏi về Who và Whom: Cách Phân Biệt?
Trong phần Quy Tắc Tiếng Anh Chuẩn, câu hỏi về đại từ (pronouns) xuất hiện khá thường xuyên. Hiện tại trên ngân hàng đề của Lumist có 15 câu hỏi luyện tập chuyên sâu về chủ đề Who và Whom giúp bạn làm quen với mọi cấu trúc bẫy của College Board.
